Ceramide
Ceramidler, cilt bariyerinin lipid yapısının yaklaşık yarısını oluşturan, nemi içeride tutup dış etkenleri dışarıda bırakan “tuğlalar arası harç” görevi gören temel yağ molekülleridir. Yaşlanma, sert temizleyiciler ve dermatolojik hastalıklarla azaldıkları için, dışarıdan ceramid içeren ürünlerle takviye edildiğinde kuruluk, hassasiyet ve bariyer hasarı belirgin şekilde iyileşebilir.
Nedir ve nasıl çalışır?
- Ceramidler; yağ asidi + sfingoid omurgadan oluşan, stratum corneum’daki hücreler arası boşlukları dolduran kompleks lipitlerdir; cildi adeta “tuğla-duvar” modelindeki harç gibi bir arada tutar.
- Epidermisteki toplam lipidlerin yaklaşık %50’sini oluşturur; su kaybını azaltır, tahriş edici maddelerin girişini sınırlar ve cildi yumuşak, esnek ve dayanıklı tutar.
Ciltteki başlıca faydaları
- Bariyer onarımı ve nem artışı: Ceramid içeren nemlendiriciler, TEWL’yi azaltarak bariyer fonksiyonunu güçlendirir; klinik çalışmalarda 24 saate kadar nemi koruyan ve bariyeri anlamlı biçimde iyileştiren sonuçlar bildirilmiştir.
- Kuruluk ve hassasiyeti azaltma: Atopik dermatit, kserozis ve yaşa bağlı kurulukta, ceramid karışımları (kolesterol ve yağ asitleriyle birlikte) kullanıldığında pul pul dökülme, gerginlik ve kaşıntının azaldığı gösterilmiştir.
- Yaşlanma belirtilerini hafifletme: Nem dengesinin ve bariyerin düzelmesi, ince çizgi görünümünde azalma ve daha pürüzsüz, dolgun bir cilt yüzeyi ile ilişkilendirilir.
Farklı ceramid tipleri (NP, AP, EOP… )
- Ceramide NP (eski adıyla Ceramide 3): Ciltte en bol bulunan ceramidlerden biridir; TEWL’yi düşürmede ve bariyeri yeniden yapılandırmada en çok çalışılmış tip olarak öne çıkar.
- Ceramide AP (6‑II) ve NS (2): Nem dengesi ve epidermal yenilenmeyi destekler; yaşlanan ve dehidrate ciltlerde bariyerin yeniden dengelenmesine yardımcı olur.
- Ceramide EOP (1) ve EOS (9): Yapısal güçlendirme ve derin onarımda önemlidir; çok kuru, çatlak veya atopiye eğilimli ciltler için geliştirilen formüllerde sık kullanılır.
- En iyi sonuçlar, birden çok ceramid tipinin kolesterol ve yağ asitleriyle birlikte, cildin doğal lipid oranlarını taklit edecek şekilde kullanıldığı karışımlarda elde edilir.
Güvenlik profili
- Expert Panel for Cosmetic Ingredient Safety (CIR), ceramidler için yayımladığı güvenlik değerlendirmesinde, mevcut kullanım şekli ve konsantrasyonlarında kozmetikte güvenli oldukları sonucuna varmıştır.
- Çalışmalarda, sentetik veya biyomimetik ceramidlerin dermal emiliminin sınırlı olduğu, toksisite veya karsinojenite açısından endişe oluşturmadığı ve hassas ciltlerde dahi genellikle iyi tolere edildiği rapor edilmiştir.
Kaynakça
- Safety Assessment of Ceramides as Used in Cosmetics – Cosmetic Ingredient Review (CIR).
https://www.cir-safety.org/sites/default/files/cerami032015rep.pdf
https://www.cir-safety.org/sites/default/files/ceramides.pdf
https://www.cir-safety.org/sites/default/files/ceramides_1.pdf
https://journals.sagepub.com/doi/pdf/10.1177/1091581820958692
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33203269/
- Function of ceramides in the skin and its relationship with skin disease.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40803540/
https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0960076025001700
- The role of ceramides in skin barrier function and the importance of their supplementation in dermatologic therapy.
https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/ics.12972
- The ceramide [NP]/[NS] ratio in the stratum corneum is a potential predictor of skin barrier function.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7461267/
- Treatment with Synthetic Pseudoceramide Improves Atopic Skin.
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0022202X20301275
- Topical supplementation with physiological lipids rebalances the skin lipidome and improves clinical signs in dry skin conditions.
https://academic.oup.com/bjd/article/193/4/729/8142502
- Clinical evaluation of a topical ceramide lotion on skin hydration and skin barrier in healthy volunteers.
https://cosmoderma.org/clinical-evaluation-of-a-topical-ceramide-lotion-on-skin-hydration-and-skin-barrier-in-healthy-volunteers/
- Ceramides – Ingredient overview – CosmeticsInfo / CIR portal (genel erişim sayfası).
https://www.cir-safety.org/ingredients
- Ceramide: The Essential Lipid for Healthy Skin Barrier Function.
https://flychem.com/blogs/articles/ceramide-the-essential-lipid-for-healthy-skin-barrier-function
- Ceramide NP, AP, EOP: The Ultimate Guide to the Best Ceramides for Skin Barrier Repair – Chemist Confessions.
https://chemistconfessions.com/blogs/ceramide-np-ap-eop-the-ultimate-guide-to-the-best-ceramides-for-skin-barrier-repair
https://chemistconfessions.com/blogs/moisturizer-with-ceramides
- EVERYTHING YOU NEED TO KNOW ABOUT CERAMIDES IN SKINCARE – Formulator Hub.
https://formulatorhub.com/everything-you-need-to-know-about-ceramides-in-skincare/
- How Ceramides Can Benefit Your Skin – Dermalogica.
https://www.dermalogica.co.uk/blogs/skinspiration/how-ceramides-can-benefit-your-skin
- What Are Ceramides? A Guide To Their Benefits For Your Skin – Kinship.
https://lovekinship.com/blogs/news/what-are-ceramides
